Sikiş
X 20
Bugun...
SON DAKİKA

Prof.Dr.Ayhan Gökdeniz; ‘Stratejik Turizm Planı Yöntemi ve Zonguldak’

Prof.Dr.Ayhan Gökdeniz; ‘Stratejik Turizm Planı Yöntemi ve Zonguldak’
facebook-paylas
 Tarih: 20-06-2020 17:27:03  -   Güncelleme: 20-06-2020 17:43:03

Prof.Dr.Ayhan Gökdeniz; ‘Stratejik Turizm Planı Yöntemi ve Zonguldak’

Prof.Dr.Ayhan Gökdeniz; ‘Stratejik Turizm Planı Yöntemi ve Zonguldak’ konusunu ajansımıza anlattı.

GİRİŞ

Zonguldak, Batı Karadeniz Bölgesi'nde, Karadeniz’e batı ve kuzeyden kıyısı olan bir

ildir. 3.481 km2'lik yüzölçümüyle Türkiye topraklarının binde altısını kaplar. Zonguldak

ismi Fransızca "zone" ve Türkçe "Göldağı" sözcüklerinin birleşimiyle oluşmuştur. Zonguldak

ve civarındaki kömür ocakları ilk kez Fransızlar tarafından işletilmiştir. Bu dönemde

Fransızlar, kömür havzasını belirtmek için bölgede rakımı en yüksek yer olan Göldağı'nı

seçmiş ve başına "alan, bölge" anlamına gelen "zone" sözcüğü eklemiştir. "Zone Göldağı"

sözü halk arasında zamanla “Zonguldak” halini almıştır. Bölgedeki önemli sanayii tesislerinin

başında “Türkiye Taşkömürü Kurumu” yer almaktadır. 1830-1848 yılları arasındaki arama ve

işletmecilik faaliyetleri hakkında çok ayrıntılı bilgi olmamakla birlikte; 1843 yılına ait resmi

belgelerde, Ereğli ve Amasra'da üretilen vapur kömürünün İstanbul'da pazarlamasından ve

gerekli düzenlemelerin yapılmasından sonra devlet hazinesine sağlayacağı katkıdan söz

edilmektedir. 1848'de yapılan inceleme ve düzenlemelerle, Ereğli ve Amasra arasında

taşkömürü bulunan yerler saptanarak havza sınırları ilk kez tanımlanmıştır. I. Dünya

Savaşı'ndan sonra 1919 yılında Fransız şirketlerinin haklarını korumak bahanesiyle Fransız

askerleri önce Zonguldak’ı, ardından da Karadeniz Ereğli’yi işgal etmiştir; ancak Zonguldak

ve çevresindeki Müdafaa-i Hukuk Cemiyetlerine bağlı güçlerin karşı koymasıyla tehlikeye

düşmüşler ve 21 Haziran 1920'de de bölgeyi terk etmişlerdir.

(https://tr.wikipedia.org/wiki/Zonguldak ). 2019 yılına göre; Zonguldak nüfusu, 596.053'dir.

 Zonguldak Turizmi Durum Analizi

Zonguldak’ta; 1 beş yıldızlı, 2 dört yıldızlı, 4 üç yıldızlı, 3 iki yıldızlı, 1 tek yıldızlı ve

1 adet de pansiyon olmak üzere toplam 12 konaklama işletmesi vardır. Turizm işletme belgeli

toplam 719 oda, 1438 yatak vardır. Kültür ve Turizm Bakanlığı istatistiklerine göre; bu sayı

43 tesis, 3.226 yataktır (https://yigm.ktb.gov.tr/Eklenti/69320,turizmistatistikleri2019-

4pdf.pdf?0). Zonguldak’ta, aynı bakanlık istatistiklerine göre; “çevreye duyarlı konaklama

tesis” sayısı sadece 1 adettir. (204 oda 418 yatak (Dedeman).

Zonguldak’ta 15 adet A grubu seyahat acentası vardır. 5’i Ereğli, 1’i Kilimli ve 9’u

Zonguldak merkezdedir. Turizm işletme belgeli yiyecek-içecek işletme sayısı 5’dir.

(https://zonguldak.ktb.gov.tr/TR-92809/turizm-aktiviteleri.html)

Kültür ve Turizm Bakanlığı, 2019 yılı Turizm İstatistikleri bültenine göre;

Zonguldak’a gelen yabancı sayısı 12.080, yerli ise 109.273 kişidir. Yapılan gecelemelerde

yabancıların sayısı 13.784, yerlilerin ise; 178.645’dir. Ortalama kalış süresi yabancılarda 1.14

gece, yerlilerde ise; 1.63 gecedir. Konaklama işletmelerinin ortalama doluluk oranı

yabancılarda % 2.38, yerlilerde ise; % 30.90’dur. (https://yigm.ktb.gov.tr/TR-

201120/konaklama-istatistikleri.html)

 Zonguldak Destinasyonunun Ulaşılabilirliği

Zonguldak, ana karayolu güzergahları üzerinde değildir. İstanbul yönünden gelenler

Düzce sapağından girip, kara ile denizin birleştiği kıyı şeridini izleyerek; Ankara yönünden

gelenler ise; Yeniçağa (Bolu- Gerede arası) yol ayrımından başlamak üzere bir orman

denizinden geçerek yöreye ulaşabilirler. (www.zonguldak.gov.tr)

Zonguldak’a havayolu ulaşımı da vardır. 2003 yılından başlayarak özenle yürütülen

çalışmalar sonucunda 2007 yılı itibariyle Çaycuma havaalanının tüm teknik problemleri

ortadan kaldırılarak hizmete hazır hale getirilmiş ve havaalanı Uluslararası NOTAM

sistemine dahil edilerek hava trafiğine açılmıştır. Havaalanı 2007 yılı sonunda İçişleri

Bakanlığınca hava hudut kapısı haline getirilmiştir.

 Zonguldak Destinasyonunun Çekicilikleri

Zonguldak destinasyonun kendine özgü doğal, tarihi ve kültürel çekicilikleri vardır.

Bunlara sırayla bakmakta fayda vardır;

- Doğal Çekicilikleri

-Filyos Vadisi Projesi; ilk olarak Osmanlı padişahı II. Abdülhamid döneminde dile

getirilen Filyos Vadisi'nde demir-çelik fabrikaları ve liman projelerini içeren ve Batı

Karadeniz Bölgesi'nin kurtuluşu olarak lanse edilen “Filyos Vadisi Projesi” için müracaat

eden 21 firmaya yer tahsisleri 2008 yılının Mart ayının ilk haftasında yapılmış ve projenin

hayata geçirilmesi için gerekli çalışmalara başlanmıştır: Bölgede ekonomik kalkınmayı

tetikleyecek, bölgenin ulusal ve uluslararası düzeyde tanınmasını ve yatırım çekmesini

sağlayacak en önemli projedir.

-Osmanlı çileği; Karadeniz Ereğli'ye özgü Osmanlı çileği, kralların yiyeceği ve içeceği

olarak da adlandırılır. İlk olarak 1920'li yıllarda Karadeniz Ereğli'de ekimine başlanmıştır.

İstanbul bölgesinden bu yıllarda Karadeniz Ereğli'ye getirilen çilek, yerli kültür olan diğer

çilek ile etkileşim sürecine girmiş ve ortaya Osmanlı çileği denen nazik ve aromalı bir çilek

çıkmıştır. 1960'lı yıllarda Karadeniz Ereğli'de Osmanlı çileği üretimi had safhaya ulaşmış ve

ülke genelinde adını duyurmuştur. Bugün Karadeniz Ereğli'de halen 500'ü aşkın aile Osmanlı

çileği üretiminden geçimini sağlamaktadır. 

-Gümeli Tabiat Parkı; Zonguldak ili, Alaplı ilçesi Gümeli Ormanları içerisinde, taşıdığı tabii

kaynak değerleri sebebi ile 2550 dekarlık alan 11 Mart 2008 tarihinde Gümeli Tabiat

Anıtı olarak ilan edilmiştir. Yapılan bilimsel incelemeler neticesinde, tabiat anıtının yan

tarafındaki sahada bulunan 2019 yılı itibariyle 4114 yaşında olan (Taxus baccata L.)  Porsuk

ağacı; ülkemizin en yaşlı ağacı, dünyanın en yaşlı porsuk ağacı ve  dünyanın bilinen ve tespit

edilen en yaşlı 5 ağacından birisi olma özelliklerini taşımaktadır.( https://www.kulturportali.

gov.tr/turkiye/zonguldak/gezilecekyer/gumeli-tabiat-alani)

-Sahiller; ilin sahip olduğu yaklaşık 80 km’lik kıyı şeridi boyunca çok sayıda doğal plaj ve

kumsal bulunmaktadır. (http://www.zonguldak.gov.tr/sahiller)

-Harmankaya Şelaleleri; Yaklaşık 4 km’lik bir trekking gezisi sonucu ulaşılan bir doğa

harikasıdır.

-Gökgöl Mağarası; Zonguldak-Ankara karayolunun hemen Zonguldak çıkışında

bulunmaktadır. Ulaşımı oldukça kolaydır. Mağaranın turizm amaçlı gezilebilmesi için yol ve

aydınlatma yapılmıştır.

-Bostandüzü Orman Dinlenme Yeri; Devrek ilçesindedir. Doğa fotoğrafı çekmek için çok

uygun bir yerdir.

-Cehennemağzı Mağaraları; Kdz. Ereğli ilçesinde bulunan bu mağaralar, dinsel ve mitolojik

özelliklerinden dolayı talep gören önemli bir mekandır. Mağaralarda yeterli aydınlatma

bulunmaktadır.

- Tarihi Çekicilikleri

-Fener Mahallesi ; Zonguldak Merkezde bulunmaktadır. Yörede yaklaşık 100 yıl kadar önce

yaşayan Fransızlar tarafından inşa edilmiştir. Bu kesim kentsel sit alanıdır. Fener

Mahallesinde bulunan Deniz Kulübü, Tabipler Lokali, Mimar ve Mühendisler Lokali (B

Tipi), Kilise Restoran ve Maden Mühendisleri Derneği Lokali akşam yemekleri için tercih

edilen mekanlardır.

- Uzunmehmet Anıtı ; Zonguldak-Kozlu karayolu üzerindedir. Bu anıt yörede taşkömürünü

il kez bulan “Uzunmehmet” adına yapılmıştır. Anıtın bulunduğu kesimde bir hayvanat

bahçesi ve gezi-piknik alanları da bulunmaktadır.

-Tios Akropol; Tios antik kenti, Zonguldak’ın, Çaycuma ilçesi, Filyos beldesinde lokalize

edilmiştir. Antik kentte ilk arkeolojik kazılar ise; 2006 yılında başlatılmıştır. Kentte

 

görülebilen yapılar arasında Roma ve Bizans Dönemlerine tarihlendirilen sahil surları, hamam

yapıları, su kemeri, tiyatro, Roma tapınağı, Bizans kilisesi, bazilika, tonozlu galeri, çeşitli

mezarlar, antik liman ve mendirekleri yer almaktadır.(static.dergipark.org.tr:8080/article-

download/0137/8689/6d0d/5c0ceed122500.pdf?)

- Kültürel Çekicilikleri

-Kdz. Ereğli Müzesi; En az müzenin  binası kadar, binada bulunan eserler de görülmeye

değerdir.

-Devrek Bastonu; Devrek bastonu ile ilgili en eski yazılı belge 1892 tarihli Kastamonu

Salnamesi’nde bulunmaktadır. Bu tarihi belgede Devrek ve çevresinde yapılan elişi sandık ve

benzeri ürünlerin yanında kızılcık dalından yapılan ‘‘bastondan” da övgü ile

bahsedilmektedir. Devrek ormanlarının vazgeçilmez ağacı olan köknar, meşe, kayın, çam ve

selvi kutsal Hitit metinlerinde de yer almaktadır.

-Maden Müzesi; Merkez ilçede ilk olarak 1880’li yıllarda üretime açılan ve günümüzde

Türkiye Taşkömürü Kurumu’nca eğitim ocağı olarak kullanılan alan, Madencilik Müzesi

yapılmak üzere projelendirilmiş ve inşaat çalışmaları tamamlanmıştır. Maden Müzesi, 9

Aralık 2016 tarihinde hizmete açılmıştır. 

-El Sanatları; Madencilik, dokumacılık ve ağaç işlemeciliği yöreye özgü iş kollarıdır.

-Zonguldak Mutfağı; Zonguldak ilinde iç ve dış göçler nedeniyle kültürel yapıda

değişiklikler ve ögelerde kaybolmalar ortaya çıkmıştır. Yöre; sebze ve tahıl ağırlıklı bir

yemek kültürüne sahip iken, Doğu mutfağına has olan et ağırlıklı yemek kültürü de yöre

mutfağını zenginleştirmiştir.

 Zonguldak Destinasyonun Güçlü ve Zayıf Yönleri, Fırsat ve Tehditler-

GFZT (SWOT) Analizi

Zonguldak Belediyesi’nin 2020-2024 yıllarını kapsayan Stratejik Plan’da; bu analiz

genel olarak yapılmıştır. (http://www.zonguldak.bel.tr/) Ancak, bu planın turizme uyarlanması

gerekmektedir.

Güçlü Yanları

• Şehrin her anlamda turizm açısından bakir olması

• Şehre ulaşımın (kara, hava ve deniz) kolay olması

• Farklı alanlardaki (doğa, kültür ve deniz turizmi) turistik değerlerin varlığı

Zayıf Yanları

• Şehrin bir sanayi kenti olması

• Şehirde aktif 5 adet termik santralin bulunması

• Şehrin coğrafik olarak ( tepeler, dik yamaçlar vb) gelişim alanlarının çok az olması

Fırsatlar

• Turizm amaçlı alt yapı yatırımlarının hızlandırılması ile doğa ve kültür turizmine ilginin

artması

• Lavuar alanının sökülmesiyle şehrimize sosyal ve kültürel merkezler ve yeşil alanların

kazandırılacak olması

• Filyos vadisi projesinin hayata geçmesi ile şehrimize yansıyacak sosyal ve ekonomik

faydalar ve kente ilginin artacak olması

• Avrupa Birliği ve Karadeniz’e kıyısı olan komşu ülkelerin şehirleri ile yapacağımız kardeş

şehir ve Uluslararası ilişkilerin şehrimize katacağı ticari, sosyal ve kültürel faydaları

• Şehrimizde çeşitli yerlerde çıkan yer altı kaplıca sularının termal turizme katkıları

• Farklı kültürlerin birlikte hoşgörüyle yaşaması

• İklimsel ısınma sebebiyle gelecekte Karadeniz’in turizmde daha çok pay alacak olması

Tehditler

• Kültür ve tabiat varlıklarımızın yeteri kadar tanıtılmaması nedeni ile turizm açısından fayda

sağlamaması

 

• RO-RO seferlerinin Karadeniz’e kıyısı olan komşu ülkelerin iç sıkıntılar nedeniyle

aksaması, ticaretin zayıflaması

• Bölgenin ikinci derece deprem bölgesi olması

• Bölgedeki enerji santrallerinin mevcudiyetinin kente olumsuz etkisi

SONUÇ VE ÖNERİLER

Öncelikle, Zonguldak’la ilgili 2021-2025 yıllarını kapsayan bir Stratejik Turizm

Planı hazırlanmalı ve turizm sektöründeki bütün paydaşlar bu plana dahil edilmelidir. Bu plan

dahilinde; “Zonguldak Turizminde Misyon ve Vizyon Belirleme, Zonguldak Turizminde

Stratejik Amaçlar, Zonguldak Turizminde Amaçlar ve Hedefler ve Zonguldak Turizminde

Faaliyet ve Projeler” başlıklarının altı doldurulmalı ve ortak hedefler belirlenmelidir. Bu

aşamada diğer önerilerimiz ise şöyledir:

-16-17 Şubat 2019 tarihlerinde Turizmci ve Seyahat Acenteleri Derneği (TURSAD)

tarafından gerçekleştirilen turizm info gezisi tekrarlanmalı ve bölge, ilgili acentalarının

seyahat programına sokulmalıdır.(http://www.pusulagazetesi.com.tr/zonguldak-turizm-

atagina-kalkti-115981-haberler.html). Ayrıca, İstanbul orjinli seyahat acentaları tarafından

düzenlenen “Batı Karadeniz” turları güzergahına Zonguldak’ta dahil edilmelidir.

- “Durum Analizi” başlığında ifade edildiği gibi bölgede konaklama işletme sayıları

yeterli değildir. Yatırımcı firmalar ve zincir oteller bölgeye davet edilerek yeni yatırım

yapmaları sağlanmalıdır. Bu yatırımlar, bölgenin tek istihdam kaynağı olan madencilik

sektörüne de alternatif olarak yeni istihdam alanları oluşturacaktır.

- Bölgeyle ilgili yapılacak tanıtım ve pazarlama çalışmalarında sadece Zonguldak değil

Amasra, Ereğli, Safranbolu, Bartın ve Ulus’ta ön plana çıkarılmalı, mümkünse bölge bir

bütün paket halinde pazarlanmalıdır.

- Bölgenin özellikle Ankara’ya mesafe olarak yakın olması iç turizm faaliyetleri

açısından şansını artırmaktadır. Bu nedenle, Ankara’da daha etkin bir tanıtım ve pazarlama

kampanyası yapılabilir.

- Bölgede şehir turizminin ön plana çıkması için daha çok müze, sanat galerisi, tarihi

bina restorasyonları gibi aktivitelerin bütüncül makro bir planlama ile ele alınması

gerekmektedir.

- Bugün yerli veya yabancı turist için en önemli kavram biran önce tatil noktasına

ulaşılmasıdır. Yani, destinasyon bölgesine hızlı ulaşımın sağlanmasıdır. Bu nedenle,

Çaycuma’daki havaalanı daha etkin bir şekilde kullanılmalıdır.

- Son yılların en popüler turizm çeşidi gastronomi ve yerel mutfaklardır. Bölge bu

anlamda güçlü bir mutfağa sahip gözükmektedir. Dolayısıyla yerel mutfaklar özendirilmelidir.

- Zonguldak’ın tekrarlanan festival, fuar vb kültürel etkinlikleri yoktur. Bu tür

etkinliklere (çilek festivali, Kara Elmas film festivali, Taş kömürü kültür etkinlikleri gibi)

vakit geçirilmeden başlanılmalıdır. Çünkü bölgede yapılan her etkinlik bölgenin turist çekim

gücünü artıracaktır.

Kaynakça

-https://tr.wikipedia.org/wiki/Zonguldak

-https://yigm.ktb.gov.tr/Eklenti/69320,turizmistatistikleri2019-4pdf.pdf?0

-https://zonguldak.ktb.gov.tr/TR-92809/turizm-aktiviteleri.html

-https://yigm.ktb.gov.tr/TR-201120/konaklama-istatistikleri.html

-www.zonguldak.gov.tr

-https://www.kulturportali. gov.tr/turkiye/zonguldak/gezilecekyer/gumeli-tabiat-alani

- http://www.zonguldak.gov.tr/sahiller

-static.dergipark.org.tr:8080/article-download/0137/8689/6d0d/5c0ceed122500.pdf?

 

-http://www.zonguldak.bel.tr/


  YORUMLAR YORUM YAP | 0 Yorum
  FACEBOOK YORUM
Yorum
  DİĞER YEREL Haberleri
Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
  • BUGÜN ÇOK OKUNANLAR
  • BU HAFTA ÇOK OKUNANLAR
  • BU AY ÇOK OKUNANLAR
  HABER ARŞİVİ
  HAVA DURUMU
resmi ilanlar
GAZETEMİZ
  ANKET Tüm Anketler
Bu Pazar Seçim Olsa Hangi Partiye Oy Verirdiniz?
  NAMAZ VAKİTLERİ
nöbetçi eczaneler
  HABER ARA
YUKARI
YUKARI